با ترس از جنگ چه کنیم؟

استرس جنگ (ترس از جنگ)، نوعی نگرانی دربارهٔ وقوع جنگ در محل زندگی‌مان است. وقتی در شهر محل زندگی‌مان اتفاقی رخ می‌دهد یا از تلویزیون و شبکه‌های اجتماعی، اخبار و تصاویر مربوط به جنگ و ویرانی را تماشا می‌کنیم، موجی از احساسات ناخوشایند مانند اضطراب، استرس، اندوه، ترس، خشم، درماندگی، ناامیدی و سردرگمی درون ما بیدار می‌شود. ممکن است نگران حمله باشیم یا گذر هواپیمایی در آسمان نگرانمان کند. در این مقاله قصد داریم درباره استرس و اضطراب جنگ با شما صحبت کنیم.

طبیعی است وقتی اخبار مربوط به جنگ و پیامدهای آن مثل تعداد جان‌های از دست رفته، بی‌سرپناه شدن مردم یا کمبود غذا را ببینیم نگران شویم. نگران می‌شویم؛ نکند در جایی که ما زندگی می‌کنیم اتفاقات مشابهی بیفتد.

اضطراب جنگ می‌تواند احساساتمان را تحریک کند. تماشای یک بحران جهانی مانند جنگ، می‌تواند احساسات زیادی به ویژه احساس عدم اطمینان از آینده و استرس ایجاد کند. ممکن است نگران شویم با وجود جنگ، چه بر سر زندگی‌مان می‌آید. ترس از جنگ و احساسات همراه با آن، ممکن است تمام روز با ما باقی بماند.

ترس از جنگ چیست؟

ترس از جنگ با استرس جنگ، واکنش طبیعی به رخدادها، اخبار و تصاویر مربوط به جنگ و درگیری است.

یک مطالعه فنلاندی نشان داد نوجوانانی که اضطراب جنگ را تجربه می‌کنند، پنج سال بعد در معرض خطر ابتلا به اختلالات روانی هستند.

ترس از جنگ می‌تواند زندگی فرد را مختل کند. فرد ممکن است به طور مداوم گزارش‌های خبری را جستجو کند، غذا و وسایل لازم برای بقا ذخیره کند.

وقتی درباره چیزی مثل جنگ بیشتر اضطراب داشته باشیم بیشتر به دنبال پوشش رسانه‌ای از آن هستیم. این جست‌وجوی مداوم می‌تواند چرخه پریشانی و استرس را تداوم بخشد.

علائم استرس جنگ

علائم اضطراب جنگ می‌تواند به شکل  تدریجی یا ناگهانی در پاسخ به یک محرک ظاهر شود. علائم ترس از جنگ هم جسمی و هم روانی است.

علائم جسمی استرس جنگ

• افزایش ضربان قلب
• احساس بال زدن پروانه در معده
• حالت تهوع
• سرگیجه
• سردرد و خستگی
• از دست دادن اشتها
• حملات پانیک

علائم روانی اضطراب جنگ

• ترس و نگرانی بیش از حد
• تحریک پذیری و طغیان خشم
• احساس عدم کنترل
• مشکل در خواب
• افسردگی و بی‌تفاوتی
• بی‌قراری
• کابوس‌های تکراری درباره جنگ
• احساس بی‌حسی و کرختی
• تغییرات در رفتار یا شخصیت

به خاطر داشته باشید اضطراب، پاسخ طبیعی بدن به استرس‌های زندگی است. ما به مقداری از اضطراب نیاز داریم تا تهدیدهای جهان بیرون را جدی بگیریم و به آن‌ها پاسخ دهیم.اما اگر اضطراب از حد بهینه‌اش خارج شود به ما آسیب می‌زند.

راهکارهای مقابله با استرس جنگ

قابل درک است که بخواهید پوشش اخبار مربوط به جنگ و رویدادهای جاری را از نزدیک دنبال کنید. اما مهم است توجه داشته باشید این اخبار بر سلامت جسمی و عاطفی شما تأثیر می‌گذارد.

برای مقابله با استرس جنگ راه‌های متفاوتی وجود دارد.

• یادتان باشد اخبار تاثیر دارد!

خبرها ممکن است ضد و نقیض باشند یا محتوای ثابتی را چند بار به طور مکرر پخش کنند یا نشان بدهند. حواستان باشد درگیر بزرگنمایی نشوید.

• به استقبال آینده نروید!

ذهن ما در شرایط استرس تمایل دارد به استقبال آینده برود و داستان‌های وحشتناک احتمالی را مرور کند. مشکلی ندارد اگر چنین افکاری به سراغتان می‌آید؛ اما حواستان باشد که این‌ها فقط فکر و سناریوهای ذهن شماست و هنوز اتفاق نیفتاده است. حتی ممکن است هرگز اتفاق نیفتد!
پس پیشاپیش بابت اتفاقاتی که معلوم نیست بیفتند یا نه، وحشت‌زده نشوید. اما اگر می‌توانید اقدام پیشگیرانه‌ای انجام بدهید هم انجام بدهید.

• انجام کارهایی که همیشه آرامتان می‌کرده

از گوش دادن به موسیقی، تماس با دوستان، خوندن کتاب یا نوشتن احساسات (اگر هنوز برای شما کار می‌کنند) بهره ببرید. اینکه دائما در تنش و استرس باشید چیزی را حل نمی‌کند. مغز و بدن شما نیاز دارد مقداری بیاساید تا بتوانید اقدامات مراقبتی لازم را برای عزیزانتان انجام بدهید یا در موقع لزوم، تصمیمات مهمی بگیرید. بنابراین به خودتان زمان بدهید.

• محتوای محرک را نادیده بگیرید

از موضوعات، کلمات یا عباراتی که می‌توانند باعث اضطراب یا استرس تان شوند، اجتناب کنید. اگر اخبار بیش از حد بر شما تأثیر می‌گذارد، پوشش خبری را کاهش دهید، کمی صبر کنید یا از آن فاصله بگیرید.

• زمان پیگیری اخبار جنگ را محدود کنید

با گوشی‌های هوشمند امروز، به‌روزرسانی‌های روزانه اخبار کار آسانی است. در مدت زمان کوتاهی می‌توانیم به انبوهی از اخبار دسترسی پیدا کنیم. برخی سایت‌ها یا برنامه‌های خبری را در حالت سکوت یا حذف کنید. به خاطر داشته باشید هرچقدر بیشتر در جست‌وجوی اخبار مربوط به جنگ باشید بیشتر مضطرب می‌شوید.

سعی کنید اخبار را از منابع خبری قابل اعتماد پیگیری کنید. اگر پیگیری اخبار حالتان را بد کرد می‌توانید اصلا به سراغ خبرها نروید.

• عدم قطعیت را بپذیرید

کاملا طبیعی است که احساس عدم اطمینان کنید. جنگ را شما شروع نکرده‌اید تا هر وقت خواستید تمامش کنید. برای مقابله با استرس جنگ، روی آنچه می‌توانید کنترل کنید تمرکز کنید. پذیرفتن و ابراز احساسات درباره جنگ به شما کمک می‌کند تا اضطراب جنگ را کاهش دهید.

• مراقب خودت باش

به طور منظم ورزش کنید. هر گونه فعالیت هوازی می‌تواند اضطراب را کاهش دهد، خوب غذا بخورید و حواستان به خوابتان باشد. برای اینکه ذهن خود را از استرس یا نگرانی دور کنید، سعی کنید فعالیت‌هایی انجام دهید که احساس خوبی در شما ایجاد می‌کند. اگر احساس تنهایی می‌کنید، با دوستان و خانواده خود تماس بگیرید. ارتباط با دیگران درماندگی را کاهش می‌دهد.

• شفقت را در خود پرورش دهید

اضطراب جنگ می‌تواند خشمتان  را تحریک کند. ممکن است از گروه یا قوم خاصی عصبانی شوید. اگر دیدگاه شما درباره جنگ با دیگران فرق می‌کند سعی کنید بدون قضاوت با آن‌ها برخورد کنید.

علاوه بر این مداخلاتی مانند فعالیت بدنی و تمرینات تنفسی، به شما کمک می‌کند خشمتان را کنترل کنید.

راه‌های خود مراقبتی برای مقابله با استرس جنگ

اگر در حال حاضر احساساتی مانند اضطراب در مورد جنگ و ناآرامی‌ها را تجربه می‌کنید، تنها نیستید. نگرانی در مورد افرادی که دوستشان دارید، غصه خوردن برای صحنه‌های ویرانگر جنگ، احساس ناامنی در جامعه و موارد دیگر می‌تواند طاقت فرسا باشد. در این روزهای سخت باید مراقب خودتان باشید.

چسبیدن به تلویزیون برای به‌روزرسانی اخبار یا چک کردن دائم اینستاگرام برای به دست آوردن اطلاعات بیشتر و اطلاع‌رسانی می‌تواند به شما حس کنترل کاذب بدهد. درعوض، بر روی چیزهایی که می‌توانید کنترل کنید. سعی کنید غذاهای سالم بخورید و به اندازه کافی بخوابید .سعی کنید با عزیزان و دوستان خود در ارتباط باشید.

منظورمان این نیست که به التهاب اجتماع پشت کنید یا اصلا نگران نباشید. نگران نبودن در این شرایط غیرممکن است! اما برای غرق نشدن بیشتر در اضطراب و وحشت، بهتر است حواسمان به بهانه‌های کوچک و بزرگ زندگی و زنده بودن‌مان باشد. نباید میل به زندگی را دستکم بگیریم.

اگر یک بیماری روانی مانند اضطراب، اختلال استرس پس از سانحه (PTSD) یا افسردگی دارید، تماشای بیش از حد اخبار ناخوشایند می‌تواند آن را بدتر کند. اگر اینطور است، زمان تماشای را کاهش دهید.در صورت لزوم با درمانگر صحبت کنید.

تاثیر جنگ بر روان کودکان

مطالعات روانشناختی نشان داده است جنگ در کودکان و نوجوانان تاثیرات ماندگاری به جا می‌گذارد.

در طول جنگ، کودکان به درجات مختلف آسیب می‌بینند. ممکن است به طور ناگهانی با اتفاقات جنگ روبه‌رو شوند. یا اینکه مدت زمان طولانی در معرض حوادث نامطلوب جنگ قرار بگیرند. جنگ باعث سازوکارهای مقابله‌ای ناکارآمد در کودکان می‌شود. در نتیجه، کودک ممکن است از اختلالات اضطرابی، اختلال استرس پس از سانحه (PTSD)، افسردگی،اختلالات رفتاری به ویژه پرخاشگری، رنج ببرد.

علاوه بر این ذهن کودک توانایی تفکیک شرایط را ندارد. اگر اخبار را در  تلویزیون ببیند ممکن است تصور کند برای خودش اتفاق افتاده است. کودک نمی‌تواند مانند ما بزرگسالان اضطرابش را کنترل کند. بیشتر از همه می‌ترسد جنگ او را از والدینش جدا کند. در نتیجه بیشتر از قبل به پدر و مادرش می‌چسبد.

تا جایی که می‌توانید کودکان را در معرض اخبار جنگ قرار ندهید.اگر درباره جنگ از شما پرسیدند با آرامش برایش توضیح دهید و به او اطمینان دهید که جایش امن است.

همچنین بخوانید: چگونه با کودکان درباره جنگ صحبت کنیم؟

جنگ و پرخاشگری؛ بخشی از ذات انسان

وقتی اخبار جنگ را در سرتاسر دنیا می‌بینیم، ممکن است با خود فکر کنیم خشونت و پلیدی انسان پایانی ندارد. یک آدم چطور می‌تواند بر سر انسان‌های بی‌گناه بمب بریزد و شب راحت بخوابد.

زیگموند فروید، سال‌ها قبل معتقد بود ما انسان‌ها به شکل ذاتی میل به زندگی کردن داریم اما به همان اندازه میل به مرگ و نابودی خود نیز داریم. بعدها نظرش را تغییر داد و گفت ما پرخاشگری می‌کنیم تا از خود در برابر تهدیدهای درونی و بیرونی محافطت کنیم. روانکاوان بعد از فروید، ایده خشونت را تکمیل کردند.

ما دو نوع خشونت داریم:

خشونت عاطفی، یک واکنش تدافعی فوری است که در آن فرد در برابر تهدید، پاسخ «جنگ یا گریز» نشان می‌دهد. در نتیجه حالتی از برانگیختگی و اضطراب بالا ایجاد می‌کند و به فرد کمک می‌کند تا از خود مراقبت کند. در مقابل، خشونت ابزاری یا غارتگرانه هیچ حالت عاطفی ندارد. هدفمند و محاسبه‌گر است. در خشونت غارتگرانه فرد احساس همدلی ندارد. این نوع خشونت در افراد با ویژگی‌های روان‌پریشی بارز شایع‌تر است.

بخشی از خشونت جنگ خشونت ابزاری و غارتگرانه است. برای همین است که شاهد فاجعه‌هایی از قبیل تجاوز در جنگ هستیم. انسان به طور ذاتی هر دو نوع خشونت را دارد. اما اینکه کدام را انتخاب می‌کند بستگی به میزان سلامت روانی‌اش دارد.

جمع بندی

اثرات جنگ تا سال‌ها بعد از آن باقی می‌ماند. تلفات روانی جنگ از تلفات انسانی‌اش بیشتر است. زمان زیادی لازم است تا فردی که جنگ را تجربه کرده التیام یابد. اما روزها می‌گذرد. نباید توان‌مان را در برابر دشواری‌ها دستکم بگیریم. پیش از ما انسان‌ها با سخت‌ترین چالش‌ها دست و پنجه نرم کرده‌اند و پس از ما نیز. زندگی گاهی روی سخت و تاریکی دارد اما می‌توان با تکیه بر سرمایه‌های انسانی و مراقبت از خود و عزیزانمان این روزها را پشت سر بگذاریم.