چطور با غم از دست دادن عزیزان کنار بیاییم؟

از دست دادن عزیزان، می‌تواند تجربه‌ی تلخ و ویرانگری باشد. وقتی عزیزی را از دست می‌دهیم، در سوگ از دست دادنش می‌نشینیم. نمی‌توانیم این غم را هضم کنیم. غم و اندوه عمیق بر زندگی‌مان سایه می‌اندازد. بارها و بارها، خاطراتمان را مرور می‌کنیم. چیزی بر قلب‌مان سنگینی می‌کند. به این فکر می‌کنیم باز هم می‌توانیم روی پاهایمان بایستیم؟ دوباره لبخند بر لب هایمان می‌نشیند؟ این غم التیام می‌یابد؟ دوباره حالمان خوب می‌شود؟ برای تسکین این غم چه کاری از دستمان برمی‌آید؟

کنار آمدن با چنین فقدانی شاید غیرممکن به نظر برسد اما راه‌هایی وجود دارد که با وجود غم و اندوهی که تجربه می‌کنیم، بتوانیم به زندگی‌مان ادامه دهیم. در این مقاله از کلینیک روانشناسی آگاه در مورد غم از دست دادن عزیزان صحبت می‌کنیم.

از دست دادن عزیزان چه احساسی دارد؟

وقتی عزیزی را از دست می‌دهیم، این که باید بدون او ادامه دهیم؛ تلخ، گیج کننده و دلهره آور است. وقتی درمورد از دست دادن صحبت می‌کنیم، منظورمان فقط مرگ نیست. ممکن است رابطه‌مان به دلایل مختلفی قطع شود. ممکن است عزیزمان مهاجرت کند یا تغییراتی در زندگی‌مان به وجود آید که باعث شود ادامه‌ی مسیر دوستی‌مان میسر نباشد. تمام شدن رابطه‌مان یکی از شکل‌های از دست دادن و فقدان است. ارتباط با آدمی را از دست می‌دهیم که فکر می‌کردیم تا ابد کنارمان است. حتی تصور زندگی بدون او نیز، غم‌انگیز است. مغز هر گونه از دست دادن را نوعی درد تفسیر می‌کند و باعث واکنش‌های فیزیکی می‌شود. همینطور بر عملکرد شناختی‌مان نیز تاثیر می‌گذارد. غم و اندوه زمان مشخصی ندارد. وقتی عزیزی را از دست می‌دهیم، اثراتی بر زندگیمان می‌گذارد. این اثرات ممکن است با گذر زمان تغییر کند. برخی از این احساسات ممکن است کم و زیاد شوند و در زمان‌های خاصی مثل تولد و سالگرد بیشتر می‌شود. سوگواری فردی می‌تواند چند ماه طول بکشد و فردی دیگر سال ها سوگواری کند.

هر فردی به طور خاصی به از دست دادن واکنش نشان می‌دهد. اما برخی از افراد بعد از دست دادن عزیزان‌شان واکنش‌های مشابهی نشان می‌دهند. در ادامه به برخی از این واکنش ها اشاره می‌کنیم.

• گیجی: وقتی عزیزی را از دست می‌دهیم ممکن است احساس گیجی کنیم. مدام به این فکر کنیم چطور بدون او ادامه دهیم. چطور با نبودن او کنار بیاییم. اگر اطرافیان غم و اندوه فرد را نبینند و یا سعی در نادیده گرفتنش کنند، حالمان بدتر می‌شود. احساس می‌کنیم غمی که تجربه می‌کنیم بی‌اهمیت است.
• عصبانیت: وقتی عزیزی را از دست می‌دهیم ممکن است عصبانی شویم. عصبانی از اینکه چرا باید این اتفاق برای من بیفتد. چرا من را تنها گذاشت؟
• درد فیزیکی: سردرد، خستگی، مشکلات گوارشی علائم متداولی از تجربه‌ی اتفاق ناخوشایند است. ممکن است این علائم را تجربه کنیم.
• احساس گناه: ممکن است احساس گناه را تجربه کنیم. مدام به این فکر می‌کنیم که باید قبلا طور دیگری رفتار می‌کردم. شاید باید مهربان‌تر می‌بودم. خودمان را به دلیل اتفاقات گذشته سرزنش می‌کنیم.
• افسردگی: با از دست دادن عزیزان، ممکن است خلق افسرده پیدا کنیم که طبیعی است و بخشی از فرایند سوگواری به حساب می‌آید. اما اگر خلق افسرده طولانی شود، می‌تواند مشکلاتی در زندگی فرد به وجود بیاورد.
• شوک: ممکن است وقتی عزیزی را از دست می‌دهیم شوکه شویم و نتوانیم به خوبی مسئله را هضم کنیم.
• انکار: انکار هم بخشی از این فرایند است. فرد ممکن است واقعیتی که اتفاق افتاده است را نپذیرند و از دست دادن عزیزش را انکار کند.
• پذیرش: پس از فرایند سوگواری، ممکن است فرد به پذیرش برسد. بپذیرد که فقدانی را تجربه می‌‌کند. غم و اندوه خود را بپذیرد. ولی با این حال تصمیم بگیرد با وجود غم به زندگی‌اش ادامه دهد.

چطور با از دست دادن عزیزان کنار بیاییم؟

از دست دادن یک عزیز به دلیل مرگ یا هر دلیل دیگر، شکل مهمی از فقدان است. فقدان باعث تجربه‌ی اندوهی بی پایان می‌شود. این فقدان بر تمام جنبه‌های زندگی‌مان تاثیر می‌گذارد. در ادامه به راهکارهایی اشاره می‌کنیم که می‌تواند تسکینی بر فقدانی که تجربه می‌کنیم باشد.

• احساسات خود را بپذیرید

وقتی عزیزی را از دست می‌دهید طبیعی است که بترسید، غمگین شوید، عصبانی شوید. به خودتان فرصت سوگواری بدهید. تظاهر به این نکنید که اتفاقی نیفتاده است. فقدان سنگین است. سعی نکنید از این موضوع سریع رد شوید. به خودتان زمان دهید.

• مراقبت از خود

مراقبت از خود به معنای اهمیت دادن به سلامت جسم و روان‌تان است. از دست دادن عزیزان می‌تواند بر زندگی شما اثراتی داشته باشد. وقتی فقدانی را تجربه می‌کنیم ممکن است به غذا خوردن و خوابیدن و ورزش کردن خود توجه چندانی نداشته باشیم. برای گذر از این دوران نیاز است که مراقب خودتان باشید.

• زمانی را در طبیعت سپری کنید

گذراندن وقت در فضای باز باعث می‌شود استرس شما کاهش یابد و آرامش پیدا کنید.

• مدیتیشن

وقتی عزیزی را از دست می‌دهید، ممکن است غم و اندوه خود را به رسمیت نشناسید. مدیتیشن به شما این امکان را می‌دهد که افکار و احساسات خود را ببینید و آنها را به رسمیت بشناسید.

• سرگرمی

از دست دادن عزیزان باعث می‌شود کارهایی که قبلا از انجام دادن‌شان لذت می‌بردید، برای‌تان بی اهمیت باشد. مروری بر گذشته داشته باشید و کارهایی که قبلا برایتان لذت بخش بوده است را به یاد آورید.

• با دیگران وقت بگذرانید

داشتن شبکه اجتماعی قوی در بهبود حال شما موثر است. وقتی غمگین هستید، ممکن است برای‌تان سخت باشد در جمع حضور پیدا کنید اما به خاطر داشته باشید حضور در جمع و ارتباط با دیگران حال‌تان را بهتر می‌کند.

• انجام کارهای داوطلبانه

تحقیقات نشان می‌دهد که انجام کارهای داوطلبانه سلامت روانی و فیزیکی شما را افزایش می‌دهد. کمک به دیگران باعث افزایش انگیزه شما می‌شود. احساس می‌کنید حضورتان باعث بهبود حال دیگران می‌شود. متقابل باعث می‌شود شما هم احساس بهتری را تجربه کنید.

• به یاد عزیزان‌تان کاری انجام دهید

وقتی عزیزی را از دست می‌دهید، به این معنا نیست که باید تمام خاطراتتان را فراموش کنید تا تسکین یابید. خاطرات آنها گوشه‌ای در ذهن شما باقی می‌ماند. می‌توانید به یاد و خاطره ی عزیزتان کاری انجام دهید مثلا درختی بکارید.

• ورزش

ورزش کردن اثرات مثبت فراوانی به همراه دارد. فعالیت بدنی به بهبود خواب، کاهش علائم افسردگی و اضطراب کمک می‌کند.

• کمک روانشناختی

می ‎توانید برای مدیریت احساسات و بهبود حال‌تان از کمک یک روانشناس خوب در کلینیک آگاه استفاده کنید.

• استفاده از تجارب دیگران

می‌توانید از تجارب افرادی که فقدانی را تجربه کرده‌اند، استفاده کنید. این گفتگو باعث می‌شود فکر نکنید، شما تنها کسانی هستید که همچین مسئله‌ای را تجربه می‌کنید.

• فعالیت های خلاقانه

انجام فعالیت هایی مثل نقاشی یا نوشتن، می‌تواند به شما کمک کند تا احساس بهتری را تجربه کنید.

چه زمانی به کمک حرفه‌ای نیاز دارید؟

اگر غم از دست دادن را تجربه می‌کنید، ممکن است مدام مضطرب باشید. اندوه و غم شدید می‌تواند زندگی اجتماعی شما را تحت تاثیر قرار دهد. دریافت کمک حرفه‌ای از متخصصان سلامت روان به شما کمک می‌کند تا با احساسات خود کنار بیایید. راهی برای فراموش کردن سریع این فقدان وجود ندارد. اما می‌توانند به شما کمک کنند غم و اندوه خود را بپذیرید و آن را مدیریت کنید و به زندگی‌تان ادامه دهید.

از دست دادن عزیزان تجربه‌ی دردناک و غم انگیز است که می‌تواند تاثیرات منفی بر زندگی فرد داشته باشد. هر فردی به شکل خاصی غم و اندوه را تجربه می‌کند. برای مدیریت این تجربه و کاهش تاثیرات منفی آن بهتر است از کمک متخصصان سلامت روان بهره بگیرید. اگر شما و یا اطرافیانتان فقدانی را تجربه می‌کنید و علیرغم گذشت زمان نتوانسته‌اید با غم و اندوه آن کنار آیید، می‌توانید از روانشناسان کلینیک آگاه کمک بگیرید.

منابع:

https://www.choosingtherapy.com/losing-a-friend/